Lid Team Collegiale Ondersteuning (TCO)

Dit ben ik
Mijn naam is André de Kraker, 49 jaar, geboren en getogen in ’s-Gravenpolder. Getrouwd in 1995 met Lian en samen hebben we 4 kinderen in de leeftijd van 15 tot 27 jaar. Sinds 2016 verkoopadviseur aanbouwdelen voor graafmachines en wielladers bij Pladdet B.V. in Biervliet. Mijn rayon is heel Nederland waardoor ik veel onderweg ben. Mijn administratieve werkzaamheden die daar bij horen doe ik vanuit huis. Dit is ongeveer 2 dagen per week. Daarnaast klus ik graag in en om ons huis en bij onze kinderen waarvan er inmiddels één uit huis is en de volgende twee dit jaar nog….. Als andere hobby zit ik al sinds 1 april 1994 bij de vrijwillige brandweer op ’s-Gravenpolder als manschap en chauffeur. We hebben op jaarbasis veel uitrukken, in 2023 hadden we 77 keer een melding.  Naast dit alles heb ik ook al weer een aantal jaren een functie als lid van Team Collegiale Ondersteuning. Dit is een team die opgeroepen kan worden wanneer er brandweercollega’s ingezet zijn geweest bij een heftig incident of schokkende gebeurtenis met ernstig gewonde of overleden personen.

Wat houdt het werk als TCO lid in?
Met z’n allen willen we voorkomen dat collega’s met trauma’s rondlopen. Want collegiale nazorg is voorzorg maar ook een zorg voor ons allen! Ieder mens maakt in zijn of haar leven schokkende/traumatische gebeurtenissen mee zoals het overlijden van een geliefd persoon, ernstige ziekten, verkeersongevallen etc.. We spreken dan van een gebeurtenis die buiten het patroon van de normale ervaring valt en angst, afschuw of machteloosheid oproept. Uit ervaring weten we dat zo’n gebeurtenis psychologisch en sociologisch grote gevolgen kan hebben. De verwerking er van duurt meestal langer dan de buitenwereld verondersteld. Veel mensen hebben moeite met het goed verwerken van deze gebeurtenissen en hulp van anderen kan daarbij van grote betekenis zijn. Ook tijdens het werk van een hulpverlener kunnen er voorvallen zijn die heftige emotionele emoties oproepen.
Ik wil graag luisteren naar de ervaring van de collega’s die schokkende emotionele gebeurtenissen hebben meegemaakt. Is de hulp van het TCO team niet voldoende gebleken word er in overleg doorverwezen naar professionele hulp. Dit gebeurt ook een paar keer per jaar. Inmiddels heb ik 18 TCO inzetten gehad, ook deze inzetten en gesprekken komen in mijn “rugzak” maar ik kan deze zak goed aan de kant zetten. Ik doe dit echt met veel passie.

Hoe komt een inzet tot stand?
Wanneer je een melding krijgt geef je aan of je beschikbaar bent of niet. Ben je beschikbaar dan bel je de naar de alarmcentrale, die geeft aan waarom je bent opgeroepen en verzoekt je de Officier van Dienst (OvD) die ter plaatse is te bellen. Die geeft op zijn beurt aan of TCO gewenst is, op welke locatie en wanneer de ingezette ploeg denkt op de post te arriveren. Soms is het op afroep als een incident lang duurt.
Als TCO kunnen we vrijwel bij elke post naar binnen en kunnen we de ruimte waar het gesprek plaatsvind inrichten. Zo zorgen we dat er koffie klaar staat en eventueel iets lekkers. Ook dit is nazorg. Is de hele groep eenmaal gesetteld dan stel je jezelf voor of de OvD doet dat. Vervolgens begin je het gesprek. Belangrijk is om te melden dat deze gesprekken strikt vertrouwelijk worden behandeld en je gewoon jezelf mag zijn.

Als lid van TCO word je geacht het gesprek te leiden en vraag je ook aan iedereen het woord. Ook de voertuigbediener cijfert zichzelf vaak weg, maar zonder hem geen inzet. Ook de OvD is onderdeel geweest van de inzet en word snel vergeten tijdens de gesprekken.. Ook belangrijk is het dat de hele ingezette groep brandweer hulpverleners bij het gesprek aanwezig zijn. Soms worden de mensen van de redvoertuigen een beetje vergeten. Soms zijn er ook andere disciplines bij het gesprek zoals de OvD-Geneeskunde of mensen van de politie. Deze mensen kunnen soms net wat meer antwoorden geven op vragen die er nog leven. De zogenaamde puzzelstukjes. Alle puzzelstukjes moeten op zijn plek komen te liggen want die puzzel ligt zogenaamd verspreid op tafel.

De gesprekken duren meestal een uur of anderhalf waarna je als TCO een beeld hebt, of althans denkt te hebben. Belangrijk is het om goed te luisteren, samen te vatten en door te vragen. Je vormt zo een beeld van wat de betrokken collega’s hebben meegemaakt. Daarna geef je handvatten voor de komende tijd, want ieder persoon gaat anders om met een traumatische ervaring. Ik raad persoonlijk altijd aan om het gevoerde gesprek een dag later met de mensen uit dezelfde post/groep te bespreken die niet bij de inzet aanwezig waren. Mijn ervaring is dat er ook bij de achterblijvers vragen leven. Zij hebben meestal al een en ander uit de media vernomen. 

Mijn favoriete plek van Zeeland?
Ik ga graag met mijn vrouw samen naar de boulevard van Vlissingen om uit te waaien. We gaan ook vaak fietsen in de provincie, zoveel moois nog te ontdekken.. Met mijn baan en als brandweervrijwilliger ben ik altijd maar druk. Goed om soms eens even afstand te nemen. En dan nog kun je worden opgeroepen als TCO Eigenlijk sta je 24/7 aan. Maar dat is mijn eigen keus geweest en doe ik met plezier.